Çerkes takvimine göre 6235 yılı geliyor, bu günde yeryüzündeki yaşam yeni bir döngüye başlar. Çerkesler yeni yılı 21 Mart’ı 22 Mart’a bağlayan gece kutlarlardı.🌗Bu gün ilkbahar ekinoksu günüdür, yani gece ve gündüz süreleri eşitlenir. 🌱Ayrıca bu gün doğanın canlandığı, bitkilerde özsuyunun akmaya başladığı ve toprağın uyandığı gün olarak kabul edilir. Yaşamı toprağa ve doğaya sıkı […]
Çerkes (Adığe) toplumunda cegako (dzheguak’we) kurumu, yalnızca bir sanatçılar topluluğu değil, aynı zamanda sosyal düzenlemenin temel bir aracı, tarihsel hafızanın deposu ve ulusal bütünleşmenin güçlü bir faktörüydü. Cegakolar, sanatlarında büyülü işlevlerin zamanla estetik ve politik işlevlere dönüştüğü profesyonel halk yaratıcılarıydı.Sosyal statü ve geleneksel dokunulmazlıkCegakolar feodal anarşi ve savaş koşullarında bile korudukları istisnai bir “dokunulmazlık” statüsüne […]
Takipçilerimin, özellikle de gençlerin “екlу” ve “емыкlу” gibi derin Adığe kavramlarını bilip bilmediğini gerçekten çok merak ediyorum. Eski neslimizin bunlara oldukça aşina olduğundan hiç şüphem yok. Fakat acaba herkes bu kadim, temel kavramları bir sonraki nesle, çocuklarına aktarabildi mi? Bunu başarabildiklerini umut ediyorum. Çünkü bu kelimeler o kadar kapsamlı ve önemliydi ki, uygunsuz bir şey […]
Humboldt Üniversitesi (Berlin, Almanya) liderliğinde, moleküler genetiğin en yeni teknolojileri ve at eğitim parametrelerini kontrol eden özgün yazılım-donanım kompleksleri kullanılarak Kabardey atı genomu üzerinde gerçekleştirilen geniş çaplı ve kapsamlı bir araştırmanın sonuçlarına göre: ‼️ ÖZETLE: Kabardey at ırkı (Arap atı gibi diğer ırklardan geldiğine dair var olan iddiaların aksine) tamamen bağımsız ve özgün bir ırktır. […]
“Kibir”, Çerkesler için onları boyunduruk altına alanlar ve aynı zamanda boyunduruk altına aldıkları kişiler tarafından uydurulmuş bir terimdir. Bu, Çerkes’in üzerinde despotlara ve tiranlara tahammül etmemesi ve özgür yaşam tarzı nedeniyle ortaya çıkmıştır. Çerkes gururluydu, ama kibirli değildi; her zaman erişilebilir ve sadeydi. Gurur, hem efendi hem de köle tarafından eşit derecede nefretle karşılanır. Daha […]
Kritik anlarda, halk anında kenetlenme yeteneğine sahiptir. Her birey olup bitenler için kişisel bir sorumluluk hisseder. Bu, Çerkeslerin Adığağe ve Adığe Xabze’ye (Habze’ye) dayanan, neyin uygun olup neyin olmadığına dair ortak bir anlayışa sahip olmalarından kaynaklanmaktadır. Adığe Xabze; görgü kuralları ile örf ve adet hukukunun unsurlarını birleştiren ahlaki ve hukuki bir kurallar bütünü, toplumsal bir […]
Atajukin beylik ailesinin ortaya çıkışı XVII. yüzyıla tarihlenir. 1615’te Kaziy Pşeapşkov’un ölümünden sonra oğlu Hatakşuko’nun (bozulmuş biçimi — Atajuka) Kabardey’in en nüfuzlu beylerinden biri olduğu bilinmektedir. 1630’larda Büyük (Kaziy’in) Kabardey’i üç kardeş — Hatakşuko, Jambot ve Misost — arasında paylaştırılmıştır. 1650’ler–1670’lerde Hatakşuko Kaziyev, Büyük Kabardey’in baş beyi (ualiy) idi. XVIII. ve XIX. yüzyılın başları boyunca […]
«Buraya bir anıt dikilecektir» — büyük bir söz, ama tutulacak mı? Bu taşlar 10–20 yıldır dikilmiş durumda. Onların söz verilen anıtlarla değiştirilmesi meselesini kaç kez gündeme getirmeye çalıştığımızı saymayı çoktan bıraktık. Bu konulara neden bu denli ihmalci davranılıyor? Yönetim ve bakanlıklar başlanan işi bitirmeye neden acele etmiyor? Belki de herkes, taşların üzerindeki yazıların zamanla biraz […]
Adıgecilik, zihinsel bir örgütlenme mekanizması ve gerçekliğin olgu ve ilişkilerinin ahlaki rasyonalizasyonu, sosyal gerçekliği inşa etmenin sosyal olarak belirlenmiş bir yoludur. Ancak aynı zamanda, düşünme tarzları ve davranışların tüm çeşitliliğine rağmen ahlaki yasaların ruhu ve genel yönelimi korunduğunda, belirli bir ahlaki süreklilik içinde arzu edilen ya da mümkün olanın seçim ve uygulama özgürlüğüdür. Etiğin yaşam […]
