Totreş

Totreş Ejderhayla Savaşıyor

Nartların pek çok kahramanı — boğatırı vardı. Onlar Nart topraklarını düşmanlardan koruyorlardı: devlerden, isplerden, çintlerden, devasa yılanlardan ve kötü yaratıklardan. Şan kazanan kahramanlar, yiğitliklerine adanmış bir şarkıyla onurlandırılırdı. Binlerce yılın derinliklerinden bize ulaşan bu şarkılar sayesinde Nartları bugüne dek anıyoruz.

Ünlü bir Nart kahramanının yiğitliği hakkında, araştırmacılara göre destanın en arkaik katmanına ait olan bir şarkı günümüze ulaşmıştır. «T1ot1ereş i bjıpe dık”uak”ue» — «Totreş’in Çatallı Mızrağı» — böyle adlandırılır kahramanın yedi başlı yılanla savaşını anlatan destan. Yılan neredeyse yenildiğinde, kahramana bir öğüt verir — yılanın çatal dili gibi çatallı bir uca sahip bir mızrak yapmasını söyler. O günden itibaren Nartlar çatallı bıçaklı mızraklar yapmaya başladılar.

Şarkı, modern haritada bulunabilecek ve Narzan Vadisi Parkı’na nispeten yakın konumdaki coğrafi adları içermesiyle de dikkate değerdir. Bunlar: «H’erame 1uaşh’e» — Zolotoy Kurgan Dağı. Yükseklik 884,7 m. Koordinatlar: 43,56°K, 43,06°D.
«Mezehe» — Mozeha Dağı. Yükseklik — 1.500 m. Koordinatlar: 43.70611, 42.915.
«Psıj psıh”ue» — Kuban Nehri vadisi.

«Nartlar Hakkında Efsaneler» projesinin yazarı Ekopark Dolina Narzanov @park_dolina_narzanov
Sanatçı: Aslan Karmoko @karmoko_art